Κάτι που μέχρι πριν από λίγα χρόνια θα έμοιαζε βγαλμένο από ταινία επιστημονικής φαντασίας βρίσκεται πλέον σε ερευνητικό εργαστήριο στη Σιγκαπούρη.

Στο National University of Singapore λειτουργεί ένα πρωτότυπο server rack που δεν βασίζεται αποκλειστικά σε συμβατικά chips πυριτίου. Στο εσωτερικό του υπάρχουν 20 βιολογικοί υπολογιστές, οι οποίοι χρησιμοποιούν ζωντανούς ανθρώπινους νευρώνες ως μέρος του υπολογιστικού συστήματος. Το NUS το χαρακτηρίζει ως το πρώτο ανεξάρτητα λειτουργούμενο βιολογικά ολοκληρωμένο server rack στον κόσμο.

Οι νευρώνες καλλιεργούνται στο εργαστήριο από ανθρώπινα βλαστοκύτταρα και τοποθετούνται πάνω σε ειδικές διατάξεις μικροηλεκτροδίων. Τα ηλεκτρονικά μπορούν να στέλνουν ερεθίσματα στα κύτταρα και ταυτόχρονα να καταγράφουν τη νευρωνική τους δραστηριότητα. Έτσι δημιουργείται ένας κλειστός κύκλος: το ηλεκτρονικό σύστημα δίνει πληροφορίες στους νευρώνες, οι νευρώνες αντιδρούν και η δραστηριότητά τους επιστρέφει στο σύστημα ως πληροφορία.

Και κάπου εδώ η πραγματικότητα αρχίζει να θυμίζει έντονα… «Matrix».

Όχι επειδή κάποιοι άνθρωποι έχουν συνδεθεί σε μια εικονική πραγματικότητα ή επειδή το σύστημα έχει αποκτήσει συνείδηση. Καμία τέτοια ένδειξη δεν υπάρχει. Η σύνδεση με το «Matrix» είναι περισσότερο μια ατμοσφαιρική αναλογία: βιολογικός ιστός και μηχανή συνεργάζονται μέσα σε ένα σύστημα όπου η πληροφορία μεταφέρεται συνεχώς μεταξύ ζωντανών κυττάρων και ηλεκτρονικών. Και αυτό από μόνο του είναι αρκετά παράξενο.

Ένας υπολογιστής που χρειάζεται… να ζει

Σε αντίθεση με έναν συμβατικό server, εδώ δεν αρκεί το ρεύμα και η ψύξη.

Οι νευρωνικές καλλιέργειες χρειάζονται ειδικό σύστημα υποστήριξης της ζωής, με έλεγχο θερμοκρασίας και αερίων, παροχή θρεπτικών συστατικών και απομάκρυνση αποβλήτων. Η Cortical Labs αναφέρει ότι οι καλλιέργειες μπορούν να παραμείνουν βιώσιμες για έως και έξι μήνες.

Ο στόχος δεν είναι να δημιουργηθεί ένας «ανθρώπινος εγκέφαλος μέσα σε υπολογιστή». Πρόκειται για δίκτυα νευρώνων, χωρίς την ανατομία, τα αισθητηριακά συστήματα και τη δομή ενός ανθρώπινου εγκεφάλου.

Η έρευνα εξετάζει εάν τέτοια βιολογικά συστήματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, μοντελοποίηση νευρολογικών ασθενειών και ανάπτυξη φαρμάκων.

Και το πιο ενδιαφέρον ερώτημα;

Τι σημαίνει όταν ένας υπολογιστής δεν είναι πλέον αποκλειστικά μηχανή;

Για δεκαετίες, η εικόνα ήταν ξεκάθαρη: άνθρωπος από τη μία πλευρά και υπολογιστής από την άλλη.

Τώρα οι επιστήμονες πειραματίζονται με κάτι ενδιάμεσο. Ζωντανά κύτταρα λειτουργούν μαζί με silicon hardware και software, δημιουργώντας ένα σύστημα που βρίσκεται κάπου ανάμεσα στη βιολογία και την τεχνολογία.

Το γεγονός ότι ζωντανοί ανθρώπινοι νευρώνες αποτελούν πλέον μέρος ενός server rack είναι από μόνο του αρκετά εντυπωσιακό — και ίσως αποτελεί μια μικρή εικόνα του πόσο διαφορετικός μπορεί να γίνει ο υπολογιστής του μέλλοντος.

Ίσως τελικά το πιο παράξενο κομμάτι της επιστημονικής φαντασίας να μην είναι ότι οι μηχανές θα αρχίσουν κάποτε να μοιάζουν με ανθρώπους. Αλλά ότι οι άνθρωποι θα αρχίσουν να βάζουν… βιολογία μέσα στις μηχανές.

Πηγή: National University of Singapore
Επιμέλεια: Βάγια Ραφαηλία Παράσχου