Στο EMVP News δίνουμε φωνή σε ανθρώπους που, πέρα από τα λόγια, αποδεικνύουν με τις πράξεις τους πως η επιστήμη και η δράση μπορούν να συνυπάρχουν. Ο Νάσος Μάκιος, γεννημένος στην Αθήνα και πλέον δημότης Καλαμάτας από το 2011, είναι απόφοιτος του Τμήματος Φυσικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με κατεύθυνση τη Φυσική Περιβάλλοντος, και κάτοχος μεταπτυχιακού (MSc) στη Βιοοικονομία, την Κυκλική Οικονομία και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη από το Πανεπιστήμιο Πειραιά.

Τον ευχαριστούμε θερμά που, παρά την πίεση του χρόνου, βρήκε τη διάθεση να μοιραστεί μαζί μας τις σκέψεις και τη δράση του. Σε μια εποχή όπου η ευκολία του εντυπωσιασμού κυριαρχεί, είναι σημαντικό να προβάλλονται άνθρωποι που είναι επιστημονικά καταρτισμένοι και που με τη δουλειά τους επιδιώκουν να βελτιώσουν όχι μόνο τη δική τους ζωή, αλλά και των γύρω τους, μέσα από ουσιαστική προσφορά στο περιβάλλον και την κοινωνία.

Μέσα από τη συνέντευξη αυτή, θέλουμε να ακουστεί το παράδειγμά του. Να φτάσει όσο πιο μακριά γίνεται, ώστε να εμπνεύσει και άλλους να δράσουν — με ευθύνη, γνώση και αληθινή αγάπη για τον πλανήτη μας.

Ποιος είναι ο Νάσος;

Τα τελευταία χρόνια είμαι ειδικός σε θέματα κυκλικής οικονομίας στην οικογενειακή επιχείρηση “ΚΛΗΜΗΣ” με έδρα την Καλαμάτα, μία καινοτόμα επιχείρηση που εφαρμόζει την κυκλική βιοοικονομία εδώ και 32 χρόνια. Έχω συμμετάσχει σε πολυάριθμα συνέδρια, σε Ελλάδα και εξωτερικό, με θέματα που αφορούν την οικο-καινοτομία, κυκλική οικονομία και την πράσινη επιχειρηματικότητα. Έχω υπάρξει μέλος της ομάδας στρατηγικού σχεδιασμού και συντονιστής στον άξονα της κυκλικής οικονομίας και διαχείρισης αποβλήτων του Δήμου Καλαμάτας στην λεγόμενη “Αποστολή” (Mission) της πόλης της Καλαμάτας στις 100 Κλιματικά Ουδέτερες και Έξυπνες Ευρωπαϊκές πόλεις έως το 2030. Τώρα ως μέλος της ομάδας “Mission”, της ομάδας δηλαδή του Δήμου Καλαμάτας θα προσπαθήσω να υλοποιήσω τις δράσεις που έχουν οριστεί για να επιτύχει η πόλη μας την “Aποστολή” αυτή. Το 2024, επιλέχτηκα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως Πρεσβευτής του
Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα. Ένας από τους 77 Έλληνες και συνολικά 1.132 Ευρωπαίους Πρεσβευτές που ενώνονται για μια κοινή αποστολή: να οικοδομηθεί μια πιο βιώσιμη Ευρώπη.

Κύριε Μάκιε, θα θέλατε να μας μιλήσετε για την πορεία σας ως Φυσικός και πώς
οδηγηθήκατε να ασχοληθείτε με την Κλιματική Αλλαγή;

Μπορεί να είχα μια κλίση προς την επιστήμη των ηλεκτρονικών υπολογιστών αλλά οι
πανελλήνιες εξετάσεις με έφεραν να φοιτήσω στο τμήμα Φυσικής του Αριστοτελείου
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης με κατεύθυνση την φυσική περιβάλλοντος. Θεωρώ ότι η
κατεύθυνση αυτή ήταν η σπίθα που με οδήγησε να ασχοληθώ περισσότερο με την
κλιματική αλλαγή.

Τι σημαίνει για εσάς ο τίτλος «Φυσικός» στην εποχή των περιβαλλοντικών κρίσεων;

Δεν θεωρώ ότι κάποιος τίτλος προσδίδει κάποιου είδους διαφορετική αντιμετώπιση, σε περιβαλλοντικές κρίσεις. Ίσως επιστημονικά να έχω μία κατάρτιση με την οποία να μπορώ να εξηγήσω κάποια φαινόμενα και πώς μπορούμε να τα αντιμετωπίσουμε, αλλά όλοι μας θεωρώ, με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο μπορούμε να κατανοήσουμε τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των ανθρώπινων δραστηριοτήτων πάνω στον πλανήτη μας και να
προσπαθήσουμε να τις αντιμετωπίσουμε.

Ποιες επιστημονικές αρχές θεωρείτε πιο σημαντικές όταν προσεγγίζετε το ζήτημα της
κλιματικής πολιτικής;

Ως Φυσικός, έχω μάθει να ερευνώ τα διάφορα φαινόμενα, συλλέγοντας δεδομένα και να τεκμηριώνω με βάση και με άλλες επιστημονικές έρευνες τα αποτελέσματα της έρευνας. Όταν προσεγγίζουμε λοιπόν το ζήτημα της κλιματικής πολιτικής, είναι απαραίτητο να βασιζόμαστε σε τεκμηριωμένα επιστημονικά δεδομένα που να διασφαλίζουν ότι οι πολιτικές για το κλίμα είναι ολιστικές, συμπεριλιπτικές, αποτελεσματικές, προσαρμοστικές και δίκαιες.

Ποιος είναι ο ρόλος ενός Πρεσβευτή του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα; Πώς
ορίζεται και ποια είναι τα καθήκοντά σας;

Το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για το Κλίμα είναι μια συλλογική πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που ενισχύει τη συμμετοχή των πολιτών και των οργανισμών στην προσπάθεια αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής. Ενταγμένο στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, το Σύμφωνο κινητοποιεί ανθρώπους από κάθε τομέα της κοινωνίας να συμβάλουν ενεργά σε έναν πιο βιώσιμο τρόπο ζωής, με απώτερο στόχο την κλιματική ουδετερότητα ως το 2050.
Οι Πρεσβευτές του Συμφώνου για το Κλίμα επιλέγονται με βάση τη συμμόρφωσή τους με τους στόχους και τις αξίες του Συμφώνου και ανάλογα με την πρόοδο των δραστηριοτήτων οι οποίες αξιολογούνται κάθε χρόνο. Ο ρόλος των Πρεσβευτών είναι να δείχνουν την αφοσίωσή τους στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής αναλαμβάνοντας δράση για το κλίμα και το περιβάλλον, να εμπνεύσουν τους πολίτες, τους οργανισμούς, τους φορείς και τις κυβερνήσεις να συμμετάσχουν στη δράση για το κλίμα, να ενθαρρύνουν τη συνεργασία και να ενισχύουν την ευαισθητοποίηση και τη δράση σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Πώς αντιδρά το κοινό στην Ελλάδα όταν ακούει για «Ευρωπαϊκά Σύμφωνα» και
«κλιματικές δεσμεύσεις»;

Θεωρώ ότι όπως το νόμισμα έχει δύο όψεις, έτσι και σ’ αυτή την περίπτωση κάποιοι αντιδρούν θετικά και κάποιοι αρνητικά. Η θετική αντίδραση προέρχεται κυρίως από μορφωμένους νέους, από επιστήμονες και ανθρώπους περιβαλλοντικά ευαισθητοποιημένους. Η αρνητική αντίδραση προέρχεται από ανθρώπους λόγω ελλιπούς
επικοινωνίας και εκπαίδευσης για τους παραπάνω όρους κάτι το οποίο εμείς οι πρεσβευτές προσπαθούμε να τ’ αλλάξουμε.

Ποια είναι τα πιο ουσιαστικά projects ή δράσεις που έχετε προωθήσει ή συμμετάσχει
μέσω αυτού του θεσμού;

Από το 2022, με την υποστήριξη της Δημόσιας Κεντρικής Βιβλιοθήκης Καλαμάτας (ΔΚΒΚ) έχω δημιουργήσει εθελοντικά ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα για την κυκλική οικονομία. Πιο συγκεκριμένα, οι μαθητές πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευση που επισκέπτονται την ΔΚΒΚ έχουν την δυνατότητα να παρακολουθήσουν ένα εισαγωγικό μάθημα που τους ταξιδεύει στον κόσμο της κυκλικής οικονομίας. Η εξειδίκευσή μου σε θέματα βιοοικονομίας, κυκλικής οικονομίας και βιώσιμης ανάπτυξης, η συμμετοχή μου
καθώς και οι ομιλίες μου σε διάφορα συνέδρια σχετικά με την κυκλική οικονομία, μου έδωσαν την δυνατότητα να συμπεριληφθώ στην λίστα των Πρεσβευτών του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα. Δεν θα μπορούσα να μην αναφερθώ και στην τελευταία δράση μου όπου σε συνεργασία με το Αστικό ΚΤΕΛ Καλαμάτας ντύσαμε ένα λεωφορείο με τις “κλιματικές λωρίδες”. Λωρίδες που απεικονίζουν την μέση θερμοκρασία του πλανήτη μας
τα τελευταία 200χρόνια και δείχνουν την ραγδαία αύξηση της μέσης θερμοκρασίας.

Κλείνουμε την συνέντευξη με αυτούσια τα λόγια του Νάσου, καθώς δεν χρειάζεται να προσθέσουμε τίποτα εμείς!

Το προσωπικό μου όραμα είναι ξεκάθαρο:
Θέλω έναν πλανήτη βιώσιμο, δίκαιο, ανθεκτικό και κυκλικό.
Οραματίζομαι ένα πλανήτη όπου η ανάπτυξη δεν μετριέται μόνο με οικονομικούς δείκτες, αλλά με τη βιωσιμότητα, την ανθεκτικότητα των κοινοτήτων και την ποιότητα ζωής των πολιτών. Στο κέντρο αυτού του οράματος για μένα βρίσκεται η κυκλική οικονομία — ένα μοντέλο που εγκαταλείπει τη λογική της “παραγωγής-κατανάλωσης-απόρριψης” και επενδύει σε συστήματα επαναχρησιμοποίησης, επισκευής, ανακύκλωσης και αναγέννησης των φυσικών πόρων. Ένα μοντέλο οικονομίας όπου τα απόβλητα γίνονται πόροι, η ενέργεια παράγεται από ανανεώσιμες πηγές και το περιβάλλον προστατεύεται.
Ο κόσμος μας αλλάζει ραγδαία και η κλιματική κρίση δεν περιμένει. Η φύση ήδη μας προειδοποιεί — με καύσωνες, πλημμύρες, πυρκαγιές, αλλά και με απώλειες ανθρώπινες, οικονομικές, περιβαλλοντικές. Όμως μέσα σε αυτή την κρίση, υπάρχει ελπίδα. Και αυτή η ελπίδα είμαστε εμείς.
Ο καθένας από εμάς μπορεί να γίνει παράδειγμα. Από τις καθημερινές μας επιλογές μέχρι τη συλλογική μας φωνή. Να επιλέξουμε υπεύθυνα. Να ανακυκλώσουμε. Να υποστηρίξουμε πράσινες πρωτοβουλίες. Να απαιτήσουμε από την Πολιτεία πολιτικές που προάγουν τη βιωσιμότητα και τη δικαιοσύνη.
Δεν έχουμε την πολυτέλεια της απραξίας. Έχουμε όμως τη δύναμη της αλλαγής. Και τη δύναμη αυτή τη βρίσκουμε στη συνεργασία, στη γνώση, στην ενεργή συμμετοχή. Ας ενώσουμε λοιπόν τις δυνάμεις μας — πολίτες, επιστήμονες, επιχειρήσεις, φορείς— για να δώσουμε τη μάχη για το κλίμα και τη βιωσιμότητα. Για ν’ αφήσουμε στα παιδιά μας όχι έναν πλανήτη που καταρρέει , αλλά ένα πλανήτη πράσινο, ζωντανό, γεμάτο δυνατότητες και προοπτικές!

Συνέντευξη: Ερμίνα Μαρία Μουρατίδου Παπαγεωργούλου

Επιμέλεια: Βάγια Ραφαηλία Παράσχου